[146/26] - 2084.: "Północna droga" Tom I

"Północna droga"

Tom pierwszy

Elżbieta Cherezińska

"władza jest taka, 

jak człowiek, który ją sprawuje"

Pani Elżbieta Cherezińska nie raz pokazała, że potrafi poruszać się w każdej niemal przestrzeni czasowej dotyczącej naszej historii. Nawet ze szczątkowych informacji potrafi skleić powieść, która pozwala zanurzyć się w danym okresie historycznym. I tak jest również z serią „Północna droga”, która złożona jest z dwóch pięknie wydanych tomów. Każdy z nich zawiera dwie części powieści, które kilka lat temu ukazały się w osobnych wydaniach. 

Najpierw kilka informacji o wydaniach: 

W tomie pierwszym są to część I pt.: „Saga Sigrun” (I wydanie 07.11.2009 r. i II wydanie: 01.03.2022 r.), oraz część II pt „Ja jestem Halderd” (I wydanie: 20.04.2010r).  Natomiast w drugim tomie „Północnej drogi” znalazły się: część III sagi pt,: „Pasja według Einara” (I wydanie:14.11.2011r.  i drugie jej wydanie: 14.11.2025r.) i część IV pt.: „Młode pieśni” (I wydanie: 10.10. 2016 r. i II wydanie: 12.11.2013r.) 

I znowu powtórzę to, co już nie raz pisałam – wznowienia dają możliwość poznania tych historii tym, którzy nie mieli okazji zrobić tego za pierwszym razem. Tym bardziej że teraz, w 2026 roku, wydawnictwo Zysk i S-ka wznowiło wszystkie cztery części „Północnej drogi” w dwóch tomach, oprawiając je w twardą okładkę z piękną grafiką nawiązującą do charakteru książki.

Pierwszy tom „Północnej drogi” zabiera nas do Skandynawii przełomu X i XI wieku, gdy ogromne znaczenie mają honor, siła, słowo dane drugiemu człowiekowi, rodzina i przywiązanie do ziemi. Ale jest to również świat, który zaczyna się wiele zmieniać. Dawne wierzenia spotykają się z nową religią, a chrześcijaństwo coraz śmielej wkracza pomiędzy fiordy. Pani Cherezińska pokazuje to nie tylko poprzez pryzmat wielkich wydarzeń, bitew czy politycznych rozgrywek, ale  przede wszystkim przez ludzi. Ich codzienność, wybory, lęki, ambicje i uczucia. Szczególnie mocno  oddaje głos kobietom.

W pierwszej części bohaterką jest Sigrun, a w drugiej - Halderd, która są zupełnie różne, inaczej patrzą na życie i inaczej próbują odnaleźć swoje miejsce w świecie i których sytuacja wyglądą odnmiennie, mimo że są w podobnej roli. Wprawdzie to decyzje mężczyzn bardzo często wyznaczają los całych rodzin, ale każda na swój sposób pokazuje swoją siłę.  

Sigrun poznajemy przede wszystkim jako żonę, matkę i kobietę zakochaną w swoim mężu. Jej siłą nie jest miecz ani władza. Jest nią miłość i troska o rodzinę. I właśnie dlatego jej historia tak mocno pokazuje, że życie kobiety, która nie bierze udziału w bitwach, wcale nie jest mniej ważne. Ma świadomość, że jej mąż to przede wszystkim o to wie, że wojownik i prędzej czy później będzie musiał wybrać między rodziną a obowiązkiem, który nakłada na niego jego pozycja. Zresztą już początek wskazuje, że jej obawy się ziściły, gdyż przedstawia się nam "Ja jestem Sigrun, wdowa po Reginie. Matka Bjorna i Gudrun, córka Apalvaldra". 

Podobnie druga bohaterka zaczyna swoją opowieść od słów: "Jestem Wdowa Haldred. Pani ziemi Ynge."  Jej życie od początku naznaczone jest stratami i koniecznością walki o przetrwanie. To, co dla jednej kobiety jest rodziną i bezpiecznym domem, dla drugiej staje się ceną, którą trzeba zapłacić za możliwość przetrwania. Halderd bardzo szybko uczy się, że w świecie, w którym przyszłość kobiety zależy od mężczyzn, nie można pozwolić sobie na bezradność.

Obie kobiety łączy jednak coś więcej niż miejsce, w którym przyszło im żyć. Ich losy zaczynają się ze sobą splatać, choć nie jest to relacja oparta na przyjaźni. Nad ich historiami pojawia się również przepowiednia, która sprawia, że wydarzenia nabierają jeszcze innego znaczenia.

W książkach Elżbiety Cherezińskiej lubię szczególnie poczucie, że za pojedynczymi ludzkimi historiami kryje się coś znacznie większego. W sugestywny i pięknym stylu pokazuje, jak decyzja jednej osoby może wpłynąć na życie kolejnych pokoleń, a wydarzenie, które z pozoru wydaje się niewielkie, może stać się początkiem czegoś, czego konsekwencji nikt jeszcze nie jest w stanie przewidzieć.

„Północna droga” nie jest więc dla mnie wyłącznie opowieścią o wikingach, wojnach i zmianie religii. To opowieść o ludziach postawionych w czasach wielkich przemian. Ludziach, którzy mają swoich bogów, obyczaje i wierzenia, które wraz z nadchodzącymi nowymi czasami wydają się na straconej pozycji.  Przede wszystkim książka poświęca swoją uwagę kobietom, gdyż to ich narracja sprawia, że wiemy, co czują i jak  próbują odnaleźć się w świecie urządzonym przez mężczyzn. Głównie jako matki, żony i władczynie, które mają własne pragnienia, ambicje i plany. Jednak ten aspekt ich życia nie raz musi ustąpić temu, co jest ważniejsze od ich marzeń. 

To kolejna książka Elżbiety Cherezińskiej, przy której można poczuć, że historia nie jest czymś martwym. Że za datami, nazwiskami i wydarzeniami kryli się ludzie, którzy tak samo jak my kochali, bali się, podejmowali złe decyzje, mieli nadzieję i próbowali zapewnić swoim bliskim lepsze życie. Otwiera nam drzwi do świata, który dawno już przeminął, a następnie sprawić, że przez kilka godzin mamy wrażenie, że naprawdę w nim jesteśmy.

Książkę przeczytałam w ramach współpracy z wydawnictwem 

Wydanie I w tej edycji

Data premiery: 28.04.2026r.

Ilość stron: 784

Oprawa: twarda

Wymiary: 150x230

ISBN 978-83-8335-4

Wydawnictwo: Zysk i S-ka

Moja ocena: 6/6