494, - "Sprawcy i ofiary"

Sprawcy i ofiary

Pokłosie „Fatalnego turnusu"

Jan Melerski

DATA PREMIERY: 14.08.2019

WYDAWCA: Psychoskok

TŁUMACZENIE: NIE

JĘZYK ORYGINAŁU: polski

OPRAWA: Miękka

FORMAT: 148 x 210 mm

ILOŚĆ STRON: 230

Redaktor prowadząca: Wioletta Tomaszewska

Korekta: Emilia Ceglarek

Redakcja i korekta: Robert Olejnik

Projekt okładki: Robert Rumak

Ilustracje na okładce: Sergey Nivens - stock.adobe.com

           

„czyste sumienie to przeważnie rezultat wadliwie działającej pamięci“

W lipcu miałam przyjemność przeczytać książkę pt.: „Fatalny turnus“, której akcja przeniosła mnie w lata PRL. Głowni bohaterowie to Katarzyna i Włodzimierz, którzy w nadmorskiej miejscowości Stegny spędzili czas urlopu. Niestety nie był to udany wypoczynek, gdyż został naznaczony dramatycznymi wydarzeniami. W mojej recenzji napisałam, że pan Melerski rozbudził moją ciekawość i z niecierpliwością oczekuję drugiej części opowiadania. I właśnie ukazała się kontynuacja „Fatalnego turnusu“ pt. „Sprawcy i ofiary“.

Jan Melerski jest z wykształcenia projektantem i konstruktorem przez cały okres pracy zawodowej. Jego pasjami były zawsze sport i książki, które lubił je czytać. Pisaniem zajął się w wieku dorosłym tworząc początkowo drobne utwory na konkursy. Zadebiutował autobiografią pt.: „Zapowiedziane szczęście“ w 2017 roku.

Patrząc na okładkę książki „Sprawcy i ofiary“ spodziewałam się emocjonujących sytuacji, poznania dalszych losów małżeństwa i konsekwencji czynów sprawców nieszczęścia. Jest ona utrzymana w mrocznej grafice, której punktem centralnym jest zakapturzona postać otoczona plamami krwi. Czytając jakąkolwiek kontynuację powieści nie trudno uniknąć porównań do pierwszej części. Podobnie miałam w przypadku „Sprawców i ofiar“. Z nadzieją na fascynującą opowieść zaczęłam poznawać dalsze losy poznanych wcześniej bohaterów, i nieco zawiodłam się. Zamiast podążać za wydarzeniami z „Fatalnego turnusu“ autor wprowadził nowy wątek, którego przebieg doprowadza do Katarzyny i Włodzimierza. 

Akcja toczy się trzy lata po wydarzeniach w Stegnie. Fabuła osnuta została wokół jednej z firm projektowych, która wpada w tarapaty finansowe. Kierownictwo szuka różnych sposobów na wyjście z kryzysu, nie zawsze stosując legalne metody... 

Wątkiem łączącym są postacie Włodzimierza i Katarzyny ale nie jest to główny element prowadzący całą fabułę. Katarzyna dochodzi do pełnej sprawności fizycznej ale psychika daje o sobie znać pod postacią wspomnień i analizy własnego zachowania. Małżonkowie nie wyciągnęli żadnych wniosków z wydarzeń w Stegnie i nadal skaczą sobie do oczu argumentując swoje racje. Nie jest to jednak najważniejszy wątek, mimo że początek powieści nawiązuje do minionych faktów. 

Powieść toczy się dwutorowo. Podążamy za znanymi nam postaciami poznanymi w czasie pobytu w Stegnach oraz pracownikami biura projektowego, z którym Włodzimierz chce nawiązać współpracę. Okazuje się, że jednym z zatrudnionych w tej firmie jest Mariusz, który przyczynił się do wypadku Katarzyny...

Pierwszą część czytało mi się lekko, wyczuwałam nastrój minionych lat. Tu, akcja toczy się wolniej, w okresie przemian politycznych i gospodarczych, co ma odbicie w funkcjonowaniu dotychczasowych firm. To tak jakbym czytała zupełnie inną książkę, która  opowiada o całkowicie innych problemach.

Fabuła zdominowana została przez dialogi, a zbyt mało w niej się dzieje. Zabrakło mi dynamiki, zaskakujących sytuacji czy nagłych zwrotów akcji. Autor nie ukrywa niczego przed czytelnikiem, nie zaskakuje lecz wszystko wyjaśnia i odkrywa wszystkie karty przypisując sobie rolę komentatora wydarzeń. Narracja trzecioosobowa umożliwia obserwacje działań każdej postaci, których w powieści nie brakuje. 

Książka „Sprawcy i ofiary“  reprezentuje literaturę obyczajową z elementami kryminalnymi i psychologicznymi, gdyż obserwujemy w niej bardziej stronę mentalną Katarzyny, jej zmagania z traumatycznymi wspomnieniami i próbą usprawiedliwienia sprawców. Nie ma tu poszukiwania sprawcy czy policyjnego śledztwa ani spektakularnego rozwiązania kryminalnej zagadki. Mimo to przeczytałam ją z zainteresowaniem, gdyż poza stworzoną historią to okazja do spojrzenia na czas przemian w naszym kraju, jakie miały miejsce na przełomie lat 1989/90. Wiele firm musiało stawić czoła nowym zasadom gospodarczym i społecznym, wprowadzając nowe technologie i programy komputerowe. To czasy, kiedy płaciło o się milionami złotych, zanim przyszła denominacja a systemy informatyczne dopiero zaczęły swoją drogę ku rozwojowi technologii w tym zakresie. Z tego względu warto dowiedzieć się o dalszych losach bohaterów „Fatalnego turnusu“, gdyż potoczyły się one wbrew wszelkim oczekiwanym schematom.

Książkę przeczytałam dzięki wydawnictwu Psychoskok.

Można ją kupić m.in.:

 oraz

\

479. - "Fatalny turnus"

Jan Melerski

Wydanie: I

Data premiery: 20 czerwca 2018 r.

Ilość stron: 197

Okładka: miękka

Wymiary: 14,6 x 21,3 cm

Redaktor prowadząca: Wioletta Tomaszewska

Korekta: Dominika Urbanik

Redakcja i korekta: Bogusław Jusiak

Projekt okładki: Robert Rumak

Ilustracje na okładce: © pmmart, starlineart – Fotolia.com

Skład: Jacek Antoniewski

          

„Trzeba w codzienności dostrzegać niezwykłe zdarzenia, bo niezauważone mogą się nigdy nie powtórzyć.“

Czasami w życiu bywa tak, że z pozoru niewinny i lekkomyślny wybryk pociąga za sobą poważne skutki. To co miało być przyjemnie spędzonym czasem zamienia się w koszmar, tym bardziej, że winni próbują uniknąć konsekwencji swoich działań. Wstępują w ten sposób na ścieżkę, z której trudno zawrócić, gdyż napędzani są strachem i lękiem przed odpowiedzialnością. Do czego prowadzą złe decyzje, brak rozsądku i alkohol przekonali się jedni z bohaterów książki pt.: “ Fatalny turnus".

Jan Melerski urodził się 1 stycznia 1940 roku. Całe jego życie związane było z książkami. Poza nimi interesował się też sportem, dzięki któremu mógł utrzymywać wysoką formę fizyczną. Drogę zawodową przeszedł jako projektant i konstruktor. Zadebiutował książką autobiograficzną „Zapowiedziane szczęście“, która ukazała się w 2017 roku. Wcześniej powstawały drobne utwory, wśród nich „Obawy i nadzieje” i „ Pamięć”, które zostały napisane z myślą o konkursach. 

W książce jest 37 rozdziałów.
Tu tylko pierwszych 12 spośród nich.

„Fatalny turnus“ zabiera nas w czasy PRL-u tworząc historię pełną emocji ale też nostalgii ze względu na szczególną aurę tamtych czasów.

Historia zaczyna się zwyczajnie i nic nie wskazuje, że początkowy, sielankowy nastrój zostanie zakłócony dramatycznymi wydarzeniami.

Oto grupa osób wyjeżdża ze swoimi rodzinami, do nadmorskiej miejscowości Stegny, na wczasy przydzielone im przez zakład pracy. Dziś to może wydać się niezrozumiałym faktem, zwłaszcza dla młodzieży, gdyż nikt nie funduje nam wypoczynku. Tego rodzaju smaczki, które zatarły się już w pamięci wielu osób, można odnaleźć w tej powieści. 

Wśród wczasowiczów jest Katarzyna i Włodzimierz, małżeństwo z kilkuletnim stażem, którzy sprawiają wrażenie wiecznie kłócącej się pary. Nie potrafią się porozumieć i znaleźć wspólnego języka w jakimkolwiek temacie. To początkowo zniechęca nas do Katarzyny, która wciąż ma o wszystko pretensje i wyraża swój punkt widzenia w ekspresyjny sposób. Włodzimierz spokojnie znosi energiczne ataki żony, ale ma również swoje zdanie i pasje. Ich konfliktowa natura znajduje swój finał podczas spaceru na plaży, kiedy to dochodzi do tragedii...

Patrząc na okładkę, wydawałoby się, że „Fatalny turnus" będzie klasycznym kryminalnym opowiadaniem. Dominują na niej kolory bieli i czerwieni a w jej centrum widać wystające z plażowego piasku kobiece stopy otoczone plamami krwi. Tymczasem pierwsze rozdziały sprawiają wrażenie powieści obyczajowej pokazującej perypetie Katarzyny i Włodzimierza. Nic nie zapowiada tragedii...

Wszystko nabiera zupełnie innego charakteru, gdy małżonkowie udają się na nocny spacer po plaży, tocząc ze sobą zażartą dyskusję aż w końcu rozstają się i każde z nich idzie w swoją stronę...

I tu autor pozostawia czytelnika z niedopowiedzeniem, gdyż nagle poznajemy w kolejnym rozdziale nowych bohaterów, którzy będą mieli istotny wpływ na dalszy rozwój wydarzeń.

Od tego momentu powoli zaczynamy poznawać poszczególne wątki, które spotykają się w ośrodku wczasowym w Stegnie oraz popularnej wśród turystów restauracji „Oaza“.

Powieść została napisana bardzo przystępnie, prostym językiem, bez obszernych analiz czy szczegółowych historii z przeszłości. Rozdziały nie są przeładowane zbędnymi opisami lecz skupiają się na tym co się dzieje w ośrodku i wokół niego. Każdy element jest ważnym składnikiem czytelniczego dania, które z każdym kolejnym epizodem nabiera smaczku i wciąga w swoją fabułę. Klimatycznego nastroju dodają realia socjalistycznej Polski, w których ludzie wiedli normalne życie.

Dziś przedstawia się tamte czasy w sposób, który zafałszowuje ówczesną rzeczywistość. Nie było wprawdzie takiej technologii i tylu gadżetów, które obecnie dominują wokół nas, ale to nie przeszkadzało  prowadzić zwykłego życia towarzyskiego, rodzinnego czy zawodowego. 

Autor zastosował narrację trzecioosobową a sobie narzucił rolę komentującego wydarzenia. Dzięki temu mamy możliwość poznania epizodów, o których nie wiedzą bohaterowie książki i zobaczyć sytuację z różnych punktów widzenia. Odsłania przed nami poszczególne zdarzenia stopniowo ale jednak nie do końca. Śledzimy poczynania milicji ale też sprawców przestępstwa i osób w to zamieszanych. Czasami wraca do przeszłości, by przybliżyć nam jakąś sytuację czy osobę ale są to krótkie, nienużące epizody będące uzupełnieniem historii lub budujące napięcie. 

Napięcie wzrasta, gdy pojawiają się kolejne ofiary i do końca nie wiadomo, co się wydarzyło. W toku mozolnie prowadzonego dochodzenia wychodzą na jaw pewne fakty, które niby dają odpowiedź, ale nie do końca są one przekonujące. Pozornie wiemy wszystko ale pozostaje wrażenie, że jednak nie do końca została rozwiązana zagadka wydarzeń z fatalnego turnusu. Czy tak faktycznie jest, dowiemy się na pewno z kontynuacji tej historii, która ukaże się wkrótce pod tytułem „Sprawcy i ofiary“ w Wydawnictwie Psychoskok.

Pan Jan Metelski rozbudził moją ciekawość tą opowieścią, więc z niecierpliwością oczekuję premiery drugiej części.

Książkę można kupić m.in. w sklepie: